Leerstoel Theo-logie aan de VUB
Artikel gepubliceerd op 15 mei 2018 om 09:54

Hoe de lezing van een omstreden politicus ons de spiegel der Vrij Onderzoek voorhoudt.

Door Studiekring Vrij Onderzoek

Studiekring Vrij Onderzoek is een studentenvereniging die waakt over de toepassing van het vrij onderzoek aan de VUB. Zij schreven dit opiniestuk naar aanleiding van de lezing van Theo Francken aan de VUB op dinsdag 15 mei. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst.

Iets meer dan een jaar geleden nodigde KEPS (de studentenkring der Economische, Politieke en Sociale Wetenschappen) Theo Francken (N-VA) uit aan de VUB. Een groep actievoerders belemmerden zowel Francken als het publiek toegang tot de aula. De lezing werd geannuleerd. Het hele gebeuren werd breed gerapporteerd door de media en bracht zo de VUB in een controversieel daglicht. Onder andere de staatssecretaris zelf hekelde het verhinderen van vrije meningsuiting aan het adres van onze universiteit. Als reactie hierop nodigde de rector, op initiatief van Jong N-VA en LVSV Brussel, staatssecretaris Francken opnieuw uit.

We betreuren dat er met de huidige vorm van de lezing amper plaats is voor debat tussen studenten en spreker. Doorheen de jaren organiseerde de Studiekring Vrij Onderzoek (VO) reeds vele evenementen met niet minder controversiële sprekers, zo riepen we Michel Vandenbosch van GAIA naar voor in de aula na de gefilmde undercover-missie in het proefdierencentrum in Jette of nodigden we oprichters van de zogenaamde ‘pedofilie-partij’ in Nederland uit. Steeds vrijwaarden we de ruimte voor directe dialoog met de VUB-gemeenschap, zodat de sprekers geen preekstoel, maar een stoel rond een gesprekstafel kregen.

Toch wensen we als Studiekring Vrij Onderzoek het plaatsvinden van de lezing van Theo Francken te ondersteunen.

Ten eerste biedt een lezing gegeven door de staatssecretaris een kans aan de studenten om op een directe manier zelf kritisch te zijn tegenover wat hij vertelt. Hoewel Francken regelmatig aandacht krijgt in de media, is het niet altijd evident om een duidelijk en volledig overzicht te krijgen van zijn standpunt en diens argumentatie. De media zoekt doorgaans sensatie op en presenteert deze mening misschien niet altijd nauwkeurig.

Actieve politici geven wel vaker lezingen op een universiteit. Is de commotie rond de uitnodiging van Francken dan wel terecht en doorgrond? Ongeacht onze persoonlijke opvattingen, zijn we per definitie voorstander van het luisteren naar mensen en hun verhaal. Het is volgens ons belangrijk om een politiek discours regelmatig in twijfel te trekken. Dit vormt namelijk de kans om je eigen standpunt aan te passen en beter te onderbouwen.

Maar dit gaat verder dan enkel de politieke discussie. Het is voor iedereen een uitdaging om te luisteren naar standpunten die radicaal ingaan tegen zijn of haar eigen waarden. Het is daarnaast volgens ons een noodzaak om open te staan voor verschillende overtuigingen om een zo kritisch mogelijk beeld te vormen van de werkelijkheid. Die kans mag de student niet ontnomen worden. En dat staat los van het feit of je het dan al dan niet eens bent met die overtuiging.

"Op een vrije universiteit, die het principe van vrij onderzoek uitdraagt, moet iedereen een kans krijgen om zijn of haar mening te uiten."

Studiekring Vrij Onderzoek

We geloven sterk in het recht om te protesteren, ten slotte. Dit kan echter niet ten koste gaan van het open debat, het verhinderen van het evenement of agressief gedrag. Dat is geen manifestatie van kritisch denken. Zo creëert men immers een filter over wat wel of niet kan besproken worden en zo’n filter hoort niet thuis op een universiteit die trots kritisch denkt. Een protestactie tegen racisme, tegen bepaalde uitspraken, voor een bepaalde visie moet kunnen en moedigen we aan. Op een vrije universiteit, die het principe van vrij onderzoek uitdraagt, moet iedereen een kans krijgen om zijn of haar mening te uiten. Betogingen hebben daarom hun plaats, studentikoze festiviteiten hebben hun plaats en zo ook hebben lezingen hun plaats op onze campus. Zolang alle voorgaande op een vrij onderzoekende manier gebeuren. Een betoging die het uiten van een mening voorkomt, is dat niet.

Wij roepen daarom alle studenten op om het vrij denken te verdedigen en in plenis coloribus en met open geest naar de lezing te komen luisteren ongeacht van je standpunt over Theo Francken. We roepen jullie op om je voor te bereiden, in te lezen in de politiek van de staatssecretaris en de gevolgen daarvan en zo een onderbouwde mening te vormen om die te komen toetsen met wat je hoort. Dat maakt namelijk het verschil tussen een doordachte mening en een onbezonnen uitroep.

Het denken mag zich nooit onderwerpen!

Studiekring Vrij Onderzoek 2018 – 2019